Mất bằng tốt nghiệp là tình huống gây hoảng, nhưng nó không nghiêm trọng như người ta tưởng.
Tin tốt: sổ gốc cấp bằng được lưu vĩnh viễn tại trường. Việc bạn tốt nghiệp là một sự kiện đã được ghi nhận và không mất đi cùng tờ giấy.
Tin cần biết: bản chính thường không được cấp lại như cũ. Thứ bạn nhận là bản sao cấp từ sổ gốc.
Vì sao không cấp lại bản chính
Bằng in trên phôi có quản lý và có số hiệu duy nhất, đã vào sổ gốc. Cấp lại một bản chính thứ hai với cùng số hiệu sẽ tạo ra hai bản chính cùng tồn tại — điều mà hệ thống quản lý văn bằng không cho phép.
Vì vậy giải pháp là bản sao cấp từ sổ gốc, và bản này có giá trị sử dụng thay cho bản chính trong hầu hết giao dịch.
Nói cách khác: mất bằng không làm bạn mất khả năng chứng minh trình độ. Nó chỉ làm bạn phải dùng bản sao thay vì bản chính.
Thủ tục
Quy trình chung, cụ thể theo quy định từng trường:
- Làm đơn đề nghị cấp bản sao từ sổ gốc, nêu lý do mất.
- Xuất trình giấy tờ tuỳ thân.
- Cung cấp thông tin để tra sổ gốc: họ tên, ngày sinh, khoá, ngành, năm tốt nghiệp, và số hiệu bằng nếu nhớ.
- Nộp phí.
- Chờ tra cứu và cấp — thường vài ngày tới vài tuần, lâu hơn nếu bạn tốt nghiệp đã lâu và hồ sơ đã vào lưu trữ.
Một số trường có thể yêu cầu thêm giấy tờ, ví dụ giấy báo mất hoặc cam kết. Gọi hỏi trước khi đi để biết cần mang gì.
Không nhớ số hiệu bằng
Vẫn tra được bằng họ tên, ngày sinh, ngành và năm tốt nghiệp — chỉ lâu hơn một chút.
Nếu bạn có bất kỳ thứ nào trong số này thì mang theo, sẽ nhanh hơn nhiều:
- Ảnh chụp tấm bằng, dù mờ.
- Bản sao cũ.
- Bảng điểm.
- Giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời.
- Quyết định công nhận tốt nghiệp.
- Thẻ sinh viên cũ.
Đây là lý do nên quét bản mềm ngay khi nhận bằng — một phút bỏ ra, và nó cứu bạn trong đúng tình huống này.
Trường đã sáp nhập hoặc đổi tên
Tình huống hay gặp với người tốt nghiệp đã lâu.
Sổ gốc vẫn được lưu và được chuyển giao cho đơn vị kế thừa. Việc cần làm:
- Tìm hiểu trường bạn học nay thuộc đơn vị nào.
- Liên hệ đơn vị đó về việc tra sổ gốc.
- Nếu không xác định được, hỏi cơ quan quản lý giáo dục để biết hồ sơ được chuyển về đâu.
Việc này mất thời gian hơn nhưng vẫn làm được.
Trong lúc chờ
Nếu bạn đang cần gấp cho một hồ sơ:
- Xin giấy xác nhận tốt nghiệp — nhiều trường cấp nhanh hơn bản sao.
- Dùng bảng điểm kèm giấy xác nhận, nếu nơi nhận chấp nhận.
- Nói rõ tình trạng với nơi nhận hồ sơ và hỏi họ có cho bổ sung sau không. Phần lớn nơi linh hoạt nếu bạn báo trước.
Nếu bằng bị hỏng chứ không mất
Rách, ướt, mờ chữ, bị ép nhựa rồi bong:
- Mang tới trường hỏi — có trường hợp xử lý khác với mất hẳn.
- Đừng tự sửa, tự ép, tự dán. Làm vậy có thể khiến bằng mất giá trị hoàn toàn.
- Nếu không xử lý được thì xin bản sao từ sổ gốc như trường hợp mất.
Phòng ngừa
Bốn việc, làm một lần, mất mười phút:
- Quét bản mềm bằng và bảng điểm, lưu đám mây và một nơi thứ hai.
- Ghi lại bốn thông tin: số hiệu bằng, số vào sổ gốc, ngày cấp, nơi cấp. Lưu cùng chỗ với bản mềm.
- Xin sẵn vài bản sao từ sổ gốc trước khi rời trường.
- Cất bản chính một chỗ cố định, không mang theo khi không cần.
Bốn việc này biến một sự cố có thể mất nhiều tuần thành một chuyến đi lấy bản sao đã có sẵn.
Câu hỏi thường gặp
Mất bằng tốt nghiệp có được cấp lại không?
Bản chính thường không được cấp lại vì mỗi bằng có số hiệu duy nhất đã vào sổ gốc. Thứ bạn nhận là bản sao cấp từ sổ gốc, và bản này có giá trị thay cho bản chính trong hầu hết giao dịch.
Không nhớ số hiệu bằng thì tra được không?
Được, bằng họ tên, ngày sinh, ngành và năm tốt nghiệp, chỉ lâu hơn một chút. Mang theo ảnh chụp bằng, bản sao cũ, bảng điểm hay thẻ sinh viên cũ thì nhanh hơn nhiều.
Trường đã sáp nhập hoặc đổi tên thì sao?
Sổ gốc vẫn được lưu và chuyển giao cho đơn vị kế thừa. Tìm hiểu trường bạn học nay thuộc đơn vị nào, hoặc hỏi cơ quan quản lý giáo dục để biết hồ sơ chuyển về đâu.
Bằng bị rách hoặc hỏng thì xử lý thế nào?
Mang tới trường hỏi vì có trường hợp xử lý khác với mất hẳn. Đừng tự sửa, tự ép hay tự dán vì làm vậy có thể khiến bằng mất giá trị hoàn toàn.
Phòng ngừa mất bằng bằng cách nào?
Quét bản mềm lưu đám mây, ghi lại số hiệu bằng và số vào sổ gốc cùng ngày cấp nơi cấp, xin sẵn vài bản sao từ sổ gốc trước khi rời trường, và cất bản chính một chỗ cố định.